सुनिल चौधरी
झुम्का, चैत्र ११ । प्रजनन् स्वास्थ्य अधिकारबारे पैरवी तथा क्षमता अभिबृद्धिकालागी युथ क्रिएशन सुनसरीले तिन दिवसीय तालिम आयोजनागरी सम्पन्न गरेको छ । किशोर किशोरीहरु लक्षितगरी उनीहरुमा स्वास्थ्य अधिकार सम्बन्धि जानकारभई स्वस्थ्य समाज निर्माणगर्नकालागी सामाजिक, नैतिक, पारिवारिक र कानुनी मान्यता अनुसारको अधिकारकाबारेमा तालिमद्धारा सचेत गराएका छन् ।
तालिममा सहभागीहुदै प्रजनन् स्वास्थ्य अधिकारबारेमा बुझेर सचेत भएकी १७ बर्षिय दिप्ती गौतमले निर्धक्क भएर यौन सम्बन्धि समस्य हुने अवस्थाका बारेमा बताईन् । यौन समपर्क श्रीमान श्रिमतिको सहमति हुनु पर्ने तथापी पनि श्रीमतीको इच्छाबिरुद्ध जबरजस्ति गर्न खोजे अधिकार हनन् भएको पहिचान गर्न सकिने भनेर बताइन् । मासिकश्राव भएकोबेलामा पारिवार वा समाजबाट कुनै किसिमको भेदभाव नसही सरसफाई गर्न पाउने अधिकार रहेको तालिममा सहभागी भएकी १७ बर्षिय स्नेहा चौधरीले खुलेर बोलिन् । पहिलो पटक महिनावारी (मासिकश्राव) अवस्थामा आउदा डराउने, लजाउने, परिवारबाट भेदभाव हुने कारण जस्ता परिपाटि हटाउने अभियानको अगुवाइ गर्ने चौधरीले आफनो धारणा राखिन् । तालिमबाट परिवार नियोजनका साधन बारेमा जानकारी तथा प्रयोगको बारेमा सचेत भएको तालिममा सहभागी भएका २१ बर्षिय सहित खानले बताए । यस्ले फ्यामिली प्लान गरी सबै पक्षबाट समृद्ध बन्ने सचेतना भएको खानको बुझाई रहेको छ । स्नेहा चौधरी, सहित खान, दिप्ती गौतम लगायत तालिममा सहभागी २१ जनाको पनि बुझाई सहित अबका दिनहरुमा स्वास्थ्यमा अधिकार र पैरवी गर्न सक्ने क्षमता अभिबृद्धि भएको बताए ।
युथ क्रिएशन सुनसरीको आयोजना तथा प्लान नेपालको सहयोगमा प्रजनन् स्वास्थ्य अधिकार तथा सेवाहरुबारे जानकारभई परिवर्तनको संवाहक बन्न सक्ने भएककोले तालिमको आवश्यक्ता महसशुस भएको परियोजना संयोजक भिम पोख्रेलले बताए । युवा युवतीहरु स्वास्थ्य ज्ञानको अभावले जिवनमा नराम्रो अवस्था र घटनाको समना गर्नु पर्ने मात्र हैन मृत्युवरणनै गरेको अवस्था रहेकोले सो घटना न्युनिकरणकालागी स्वास्थ्य अधिकार पैरवी र क्षमता अभिबृद्धि गराएको परियोजना संयोजक पोख्रेलले जानकारी दिएका हुन् । तालिम तिन दिन सहजिकरण कलाबती चोमजोङ्गले गरिन् । तालिममा दुहबी, रामधुनी, इनरुवा, धरान र गढीको १५ बर्ष देखी २४ बर्ष उमेरका किशोर किशोरीहरु सहभागीता भएको आयोजकले रामधुनी खबर पत्रिकालाई जानकारी दिएको हो ।