सुनिल चौधरी
झुम्का, चैत्र ४ । सुनसरी इटहरी उपमहानगर क्षेत्रको भूभाग थारु समुदायको साँस्कृतिक भूमि हो । थारु समुदायले इटहरीको भूमिमा जन्म देखि मृत्यु सम्मको संस्कार गर्दै आएको पहिचान हाल सम्म पनि धरोहरहरु अवस्थितनै रहेको छ । इटहरीको मुख्य चोक धरान सडक खण्डमा बिच्छुधामी डिहवार ग्रामथान छन् भने इटहरीको बिभिन्न वडामा थारु डिहवार ग्रामथान रहेको छ ।
इटहरी नगरपालिका कार्यालय अवस्थित ठाउँ पनि थारु समुदायबाट रामजी चैधरी(लेखी) र मानपुर चौधरी(लेखी)ले अनुदानमा सहयोगगरी अहिले उपमहानगर स्थापित भएको सर्वविधितै छ । यि पहिचानले पनि इटहरी उपमहानगर क्षेत्र थारु समुदायको साँस्कृतिक भूमि मान्निछ । इटहरीको थारु साँकृतिक भूमिमा विभिनन जातजातिको पहिचानका भौतिक संरचना बनिसके पनि बल्ल थारु कल्याणकारिणी सभा(थाकस) इटहरी नगर समितिको भवन शिलान्यास भएको छ । उपमहानगरपालिकाको रु १० लाख रकम बिनियोजितले भवन निमाणनार्थ इटहरी वडा नं. ५ पचरुखी जनता बहुमुखि क्याम्पसको दक्षिण पुर्व थारु साँस्कृतिक भूमिमा बिहिवार भवन शिलान्यास भएको हो ।
इटहरी उपमहानगरपालिकाका मेयर द्धारीकलाल चौधरीले भवन शिलान्यास गर्दै बहुबर्षिय योजनामा रु १ करोड लगानीमा संग्राहलय सहितको थाकस भवन निर्माण हुने बताउनु भयो । मेयर चौधरीले भवनको माथिल्लो तल्लामा एक कोठा निर्माणकालागी स्वर्गिय नाथुराम चौधरीको स्मृतिमा रु १ लाखको चेक हस्तान्तरण गर्नु भयो । त्यसैगरी पुष्पलाल स्मृति कक्ष निर्माणकालागि समेत रु १ लाख दिने मेयर चौधरीले घोषणा गर्नु भयो ।
थाकस इटहरीको भवन तिन कठ्ठामा निर्माण गर्ने तयारी रहेको छ । सो ठाउँमा बर्षौ देखि पचरुखि डिहवार ग्रामथान अवस्थित छ । बैशाख १५ गते प्रत्येक साल शिरुवा मेला लाग्ने गरेको छ । नजिकै दक्षिण तर्फ सुकमारी नदि रहेको छ । नदिमा थारु समुदायले समाचखेवा, जितिया पर्व, बिषहैर पुजाँ लगायतका धार्मिक तथा साँस्कृतिक कार्यहरु गर्दै आएको संरक्षक श्याम चौधरीले बताउनु भयो ।
त्याहा थारु साँस्कृति भूमिको जग्गा ब्यक्तिहरुले चारै तिरबाट मिच्दै जादा हालमा १५ कठ्ठा मात्र रहेको छ । थाकस भवन निर्माणले थारु समुदायको साँस्कृतिक भूमि संरक्षण हुने र पहिचान ऐतिहासिक बन्ने बक्ताहरुले बताए । थारु मेयर भएकै कारण र थाकस इटहरीको बर्तमान समितिको चासोले भवन बन्ने सम्भव भएको बक्ताहरुले उठान गरेका छन ।
थाकस इटहरी उपमहानगर सभापति रामरोहन चौधरीको सभापतित्वमा आयोजित शिलान्यास कार्यक्रमा थारु महिला सभा जिल्ला सभापति शुसिला लेखी, थाकस पुर्व केन्द्रिय अध्यक्ष चन्द्रकमार चौधरी, वडा नं. ५ का वडा अध्यक्ष कल्याण बहादुर कार्की, स्थानीय ग्रामथान संरक्षक बन्हुलाल चौधरी, दुखिलाल चौधरीले भवन निमार्ण सफलताको कामना गर्दै सहयोग जुटाउन अहोरात्र खट्ने समेत प्रतिबद्धता गर्नु भयो ।